Kiedy zgłosić się z noworodkiem do fizjoterapeuty? Fizjoterapeuta wyjaśnia

Po narodzinach dziecka rodzice spędzają z nim każdą chwilę. Obserwują dziecko oraz jego rozwój. Obserwują, w jaki sposób dziecko leży na pleckach i na brzuszku, jak śpi, jak się obraca, czy też jak reaguje na bodźce. Cieszą się każdą chwilą, ale też starają się sprawdzać, czy wszystko jest w porządku i czy nie widzą nic niepokojącego. Rodzice chcą dla dziecka jak najlepiej i zwracają uwagę nawet na najdrobniejsze szczegóły. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości zastanawiają się, czy przypadkiem nie należy tego skonsultować z fizjoterapeutą lub lekarzem. Wątpliwości zawsze warto skonsultować, a rodzice przede wszystkim powinni kierować się własną intuicją. Celem tego artykułu nie jest "nagabywanie" na kolejne wizyty u kolejnych specjalistów, ale zwrócenie uwagi na pewne typowe problemy, które według mnie jako fizjoterapeutki dziecięcej, na pewno warto skonsultować. Opowiem również o wizycie profilaktycznej, która nie wynika z zaobserwowania czegoś niepokojącego, ale właśnie profilaktyki.

W artykule

• Kiedy warto udać się z noworodkiem do fizjoterapeuty dziecięcego?
• Z jakimi problemami najczęściej zgłaszają się rodzice z noworodkiem do fizjoterapeuty dziecięcego?
• Wizyta profilaktyczna
• Dlaczego warto wybrać się z noworodkiem do fizjoterapeuty?
• Jak wygląda konsultacja noworodka u fizjoterapeuty?
• Współpraca fizjoterapeuty dziecięcego z innymi specjalistami
• Jakimi metodami pracuje fizjoterapeuta dziecięcy?
• Podsumowanie
• Inne artykuły, które mogą Cię zainteresować

Kiedy warto udać się z noworodkiem do fizjoterapeuty dziecięcego?

Do fizjoterapeuty dziecięcego warto udać się szczególnie wtedy, kiedy rodzice zauważą:

• układanie główki stale w jedną stronę,
• pochylenie główki w kierunku barku (jedno ucho znajduje się znacznie bliżej barku),
• wyginanie do tyłu lub nadmierna ,,wiotkość'',
• asymetria ciała (np. chętniej i częściej porusza jedną ręką lub nogą),
• niechęć do leżenia na brzuchu,
• brak podejmowania prób podnoszenia głowy,
• spłaszczenie głowy (np. plagiocefalia),
• częsty płacz podczas codziennej pielęgnacji (np. podczas przebierania, dotyku czy karmienia).
  

Często do fizjoterapeuty skieruje pediatra, neonatolog lub inny lekarz. Zwykle, wtedy kiedy zaobserwuje wyżej wymienione objawy, ale również, wtedy gdy: 

• poród dziecka był skomplikowany,
• doszło do niedotlenienia okołoporodowego,
• dziecko urodziło się przedwcześnie,
• dziecko urodziło się z niską masą urodzeniową,
• stwierdzono opóźnienia w rozwoju,
• stwierdzono wady neurologiczne lub genetyczne.

Z jakimi problemami najczęściej zgłaszają się rodzice z noworodkiem do fizjoterapeuty dziecięcego?

Do najczęstszych problemów, z którymi zgłaszają się rodzice do fizjoterapeuty, należą między innymi:

• asymetria ułożeniowa,
• spłaszczenie główki (np. plagiocefalia),
• kręcz szyi,
• wzmożone napięcie mięśniowe,
• obniżone napięcie mięśniowe,
• wyginanie się w literkę ,,C'', odchylenie głowy do tyłu,
• trudności z kontrolą głowy,
• trudności z przewracaniem się lub podpieraniem,
• niechęć do leżenia na brzuchu,
• problemy z karmieniem,
• nadwrażliwość na dotyk,
• zaciśnięte rączki,
• prężenie, niepokój oraz nadmierna płaczliwość.

Wczesna konsultacja pozwala ocenić rozwój dziecka i w razie potrzeby umożliwia wdrożenie odpowiedniej terapii, której celem będzie ułatwienie dziecku bezpiecznego, prawidłowego i harmonijnego rozwoju.

Wizyta profilaktyczna

Do fizjoterapeuty dziecięcego można również udać się na wizytę profilaktyczną. Nawet wtedy, kiedy rodzice nie zauważają u dziecka niepokojących sygnałów. Wizyta profilaktyczna powinna odbyć się w okolicach pierwszego miesiąca życia dziecka, a najpóźniej przed ukończeniem 3 miesiąca życia. Jest to optymalny moment, aby rodzice podczas takiej konsultacji upewnili się, że rozwój ich pociechy przebiega prawidłowo, a dodatkowo otrzymali praktyczne wskazówki dotyczące pielęgnacji i zabawy z maluszkiem. Zarówno pediatra, jak i inni specjaliści specjalizują się w konkretnych aspektach i mają inną optykę. Jeżeli tylko jest taka możliwość, to konsultacja zarówno u pediatry, jak i fizjoterapeuty dziecięcego będzie dobrym pomysłem.

Dlaczego warto wybrać się z noworodkiem do fizjoterapeuty?

Na samym początku warto zaznaczyć, że fizjoterapeuta dziecięcy specjalizuje się w ocenie rozwoju psychomotorycznego dziecka i to właśnie on może pomóc wychwycić ewentualne nieprawidłowości w tym zakresie. Ponadto taki specjalista może poinstruować rodziców, w jaki sposób mogą oni wspierać dziecko w domu, jak się z nim bawić i ćwiczyć oraz może również doradzić w zakresie odpowiedniego sposobu noszenia i karmienia. Fizjoterapeuta dziecięcy może również pokazać rodzicom i wyjaśnić jak powinna wyglądać codzienna pielęgnacja maluszka. Zgromadzone informację mogą pomóc w zapobieganiu na przykład asymetrii, spłaszczenia główki, czy też utrwaleniu innych wad postawy. Na sam koniec warto dodać, że im szybciej zostanie zauważona trudność u dziecka i zostanie ona skorygowana, tym łatwiej i skuteczniej będzie można przeprowadzić ewentualną terapię.

Jak wygląda konsultacja noworodka u fizjoterapeuty?

Na samym początku fizjoterapeuta przeprowadza z rodzicami szczegółowy wywiad. Zwykle podczas zbierania wywiadu specjalista pyta między innymi o przebieg ciąży i porodu oraz o to, jak przebiegały pierwsze tygodnie życia dziecka. Kolejno specjalista przeprowadza obserwację dziecka, ocenia reakcję na bodźce, motorykę spontaniczną oraz sprawdza napięcie mięśniowe. Po przeprowadzeniu wywiadu i badania fizjoterapeuta instruuje rodziców i pokazuje, w jaki sposób prawidłowo powinna wyglądać pielęgnacja dziecka. W szczególności zwraca uwagę jak prawidłowo podnosić, nosić i odkładać dziecka, jak go przebierać i ubierać oraz jak się z nim bawić. Fizjoterapeuta szczegółowo wyjaśnia jak właściwie stymulować rozwój maluszka. Jeżeli będzie taka potrzeba, wskazuje również odpowiednie ćwiczenia, które będą dostosowane do wieku i potrzeby dziecka. Warto zaznaczyć, że często są to również ćwiczenia w formie zabawy.

Współpraca fizjoterapeuty dziecięcego z innymi specjalistami

Warto również wspomnieć, że rozwój dziecka to niezwykle złożony proces i z uwagi na to fizjoterapeuta w celu jak najlepszego zapewnienia maluszkowi wsparcia współpracuje dodatkowo z innymi specjalistami. Takie podejście pozwala zapewnić dziecku odpowiednią opiekę i pomoc. Fizjoterapeuta współpracuje między innymi z pediatrą, neurologiem, ortopedą, osteopatą, położną, terapeutą integracji sensorycznej, logopedą, neurologopeda czy też z terapeutą karmienia. Nierzadko współpracuje również z pedagogiem dziecięcym, jak i z psychologiem. Współpraca z wieloma specjalistami pozwala spojrzeć na noworodka holistycznie. W ten sposób można dokładniej przyjrzeć się całemu procesowi rozwojowemu, a nie tylko jednemu wybranemu objawowi. Co więcej, dzięki takiemu podejściu sama terapia może być skuteczniejsza, a sami rodzice mogą czuć się bardziej zaopiekowani i pewni, że ich dziecko otrzymuje odpowiednie wsparcie.

Jakimi metodami pracuje fizjoterapeuta dziecięcy?

Fizjoterapeuta dziecięcy w swojej pracy korzysta zwykle ze specjalistycznych metod terapii, które są adekwatnie dostosowane do wieku i potrzeb dziecka. Do najczęstszych metod, które wykorzystują w swojej pracy fizjoterapeuci dziecięcy, zalicza się między innymi metodę NDT-Bobath oraz metodę Vojty. Metoda NDT-Bobath ukierunkowana jest, zwłaszcza na wspieranie u dziecka prawidłowych wzorców ruchowych między innymi poprzez właściwe pozycjonowanie, prowadzenie ruchu, jak i odpowiednie wykorzystywanie codziennych czynności pielęgnacyjnych, które wykonują rodzice przy dziecku. Więcej o tej metodzie można dowiedzieć się z osobnego artykułu - Metoda NDT- Bobath - czym jest i u kogo znajdzie zastosowanie. Metoda Vojty z kolei opiera się na stymulacji określonych punktów, które wyzwalają automatyczne wzorce lokomocyjne. W innym artykule, który znajduje się już na stronie, można przeczytać więcej o tej metodzie - Metoda Vojty - czym jest i u kogo znajdzie zastosowanie. To, co warto podkreślić, to fakt, że obie metody mają wspólny cel, jakim jest wsparcie prawidłowego rozwoju dziecka. 

Podsumowanie

Wizyta u fizjoterapeuty dziecięcego nie zawsze musi kończyć się długą terapią. Czasami wizyta może być wyłącznie konsultacją, podczas której fizjoterapeuta da rodzicom kilka wskazówek, które pomogą im w domu właściwie wspierać rozwój pociechy. Co najważniejsze warto podkreślić, że niezakłócony rozwój w pierwszych miesiącach życia stanowi solidny fundament dla dalszego prawidłowego rozwoju dziecka.

Bibliografia: